Skip to content
The ConsciousLibrary

Chapter 52 of 56

· 52

स पव चात्मा जगतश्च न श्चुते । प्रमाणतश्चापि मया प्रवेद्यते

त्वयि व्रहान्ते न हि चास्ति मेदधी यतो जगन्मोमुपैति मायया । ग्रहो हि मायाप्रभवस्य कारण ग्रहाहिमोके न हि सास्ति कस्यचित्‌ ॥ ५ ॥

न मे.ऽस्तिं मोहस्तव चेष्टितेन हि परवुदध तच्वस्त्वसितौ शाविक्रिय । न पृवैतत्वोत्तरभेदता हिनो वृथैव तस्माच्च ममस्तवेहितम्‌ ॥ ६ ॥

यतश्च निलयो.ऽहमतो न चान्यथा विकारयोगे हि भवेदनिलयता । संदा प्रभावोऽहमतो हि चादयो विकदिपत चप्यस्रदिस्यवस्थितम्‌ ॥ ७ ॥ ५ ९ 16

अभावरूप त्वमसीह हे मनो निरीक्ष्यमाणे न हि युक्तितोऽस्तिता । सतो ह्यनाह्ादस्षतोऽप्यजन्मतो द्वय च चतस्तव नास्तितेष्यते ॥ ८ ॥

द्रष्टा च दद्य च तथा च दहन श्रमस्तु सवेस्तव करटिपतो हि स ।

द्रोश्च भिन्न न हि दश्यमीष्ष्यते खपन्प्रवोधेन तथा न भिद्यते ॥९॥

विकल्पना वापि तथाद्वया भवे- दवस्तुयोगात्तदखातचक्रवत्‌ ।

न व्राक्तिभेद्ोऽस्ति यतो न चात्मना ततोऽडइयत्व श्ुतितो.ऽवस्ीयते ॥ १० ॥

मिथश्च भिन्ना यदि ते हि चेतना क्षयस्तु तेषा परिमाणयोगत ।

धुवो भवेद्धेदवता हि दष्टतो जगत्क्षयश्चापि समस्तमोश्चत ॥ ११॥

न मेऽस्ति कस््विन्न च सोऽसि कस्यचि- चयतोऽद्योऽह न हि चास्ति कलिपतम्‌ ।

असिद्धितश्चापि विचारकारणा हूय च तस्मात्परटत च मायया ।

श्रुते स्सूतेश्चापि तथा हि युक्तित प्रसिष्यतीत्थ न तु युज्यतेऽन्यथा ॥ १७ ॥

विकद्पनाश्चापि विध्रमेक चते पुरा असिद्धेश्च विकदिपतो.यम्‌ ।

न चेति नेतीति यथा विकस्पित निषिभ्यतेऽत्राप्यधिशेषसिदखधयें ॥ १८ ॥

विकट्पयन्त सद्सश्च जन्ममि । स्वचित्तमायाप्रभव च ते भव

भवामवस्व तु न चेदवखिति- नै चास्य चान्यश्थितिजन्म नान्यथा । सतो छसस्वादसतश्च सस्वतो न च क्रियाकारकभिदयतोऽप्यज्ञम्‌ ॥ २० ॥

अङ्वैदिष् यदि वास्य कारकः न किंचिदन्यन्न नास्यकारकम्‌ ।

सतोऽविहोषादसतश्च सच्च्युतौ तुखान्तयोयेद्धदनिश्चयान्न हि ॥ २९ ॥

कथ भव स्यात्सदसद्वयवस्ितौ । विभक्तमेतहुयमप्यवस्थित

अथाभ्युपेत्यापि भव तवेच्छतो ब्रवीमि नाथैस्तच चेषश्ितेन मे । न हानच्रुदधी न यत खतोऽसतो भवोऽन्यतो षा यदि बास्तिता तयो ॥ २२३ ॥

श्वा ह्यनित्याश्च न चान्ययोगिनो मिथश्च काय न च तेषु युज्यते । अतो न कस्यापि हि किचिदिष्यते खय च तत्व न निसक्तिगोचरम्‌ ॥ २४ ॥

सम तु तस्मात्सतत विभात दुयाद्धिमुक्त सदसद्िकल्पिताते ।

निरसक्ष्य युक्त्या भ्रुतितस्तु बुद्धिमा नरोषनिवौणसुपैति दीपवत्‌ ॥ २५ ॥

कुतार्किकाणा च सुवेद्यमन्यथा । निरीक्ष्य चेत्थ त्वगुणम्रहोऽगुण

अतोऽन्यथा न प्रहनाहा दृष्यते विमोहबुदे प्रह पव कारणम्‌ । प्रहोऽप्यहेतुस्त्वनलस्त्वनिन्धनो यथा प्रहान्ति परमा तथा बजेत्‌ ॥ २७ ॥

विमथ्य बेदोदधित समुद्धत सुरेम॑दाभ्धस्तु यथा महात्ममि तथाश्रत क्षानमिद हिये पुरा नमो गुरुभ्य परमीक्षित च थे ॥ २८ ॥

इति श्रीमप्परमहसपसिराजकाचार्यस्य श्रीगोपिन्दभगव पपूज्यपादनिष्यस्य श्रीमच्छकरभगवत कृतो उपदेशसहस्तया पद्यप्रबन्ध समाप्र ॥

ष्टम्‌ ष्टम्‌ अ अत पर ब्रह्म सद० ४८ अकर्ताहमभोक्ताहम्‌ ९५ अत पृथङ्‌ नासि ४७ अङ्कत्वा ददयविखय १६ अत प्रमादान्न परो ६६ अकृत्वा श्रुसहार १३ अत प्राहूर्मनोऽविद्या ३७ अखण्डनित्याद्रय ° २८ अत समाधत्स्व यते ७४ अखण्डबोधात्मनि १०२ अतस्तौ मायया क्लप्तौ १०९ अखण्डानन्दमात्मान ८४ अतर्सिस्तदहुदधि २८ अजरममरमस्ता० ८३ अतीताननुसधान ८७ अजो नित्य इति ब्रूते ९० अतीव सूक्ष परमा० ७३ अज्ञानमालस्यजड्य २३ अतो नाय परात्मा ४५ अज्ञानमूलोऽयमनाप्म २३० अतोऽभिमान त्यज ६० अक्ञानयोगात्परमात्मन १० अतो विचार । अश्ञानसपंदष्टस्य १३ अतो विमुक्त्यै ४

Use the ← → keys to move between chapters.

· 52 · Upadeśasāhasrī (A Thousand Teachings) — Adi Shankara · The Conscious Library